Tot nu toe was onze zomer nog niet heel zomers. Extreme regenval, ongeveer 21 graden en regelmatig een typisch Nederlandse, grijze lucht. Maar zoals we de afgelopen zomers wel gezien hebben kan het ineens 180 graden omslaan: een hittegolf zit in een klein hoekje. Zoals
Piet Paulusma laatst al schreef: ons extreme weer wordt alleen maar extremer. Wat hebben we nodig om die extremen te doorstaan?
Mobiele airco’s worden steeds populairder
In landen zoals de VS is het al sinds jaar en dag doodnormaal om overal airconditioning in te bouwen, maar in Nederland werd dat lang gezien als een overbodige luxe. Een goed verwarmingssysteem vonden we belangrijk, maar met die twee hete dagen per jaar hoefde je niet echt rekening te houden. Dat is inmiddels wel anders. Nu heeft vrijwel iedereen iets van een
(mobiele) airco , aircooler of ventilator in huis.
Tegels eruit, groen erin
Gelukkig hebben we inmiddels de techniek in huis om een ruimte af te koelen als het heet is, en op te warmen als het koud is. Maar daarnaast is het ook verstandig om te denken aan de lange termijn. Een groenere leefomgeving dus – in de letterlijke en figuurlijke zin van het woord.
Een groene tuin, of een groen dak bijvoorbeeld maakt je huis niet alleen klimaatbestendiger, maar ook klimaatvriendelijker. Tegels zijn klimaatonvriendelijk omdat ze funest zijn voor de planten en insecten, maar maken het bovendien ook voor ons moeilijker met extremen om te gaan. Een groene tuin voert een overdaad aan water makkelijker af, en biedt bovendien schaduw. Best belangrijk tijdens een hittegolf.
De zon is je beste vriend
In plaats van tegen
de natuur te strijden, kunnen we ook met haar samenwerken. Een ander voorbeeld daarvan is het gebruik van de zon. De zon warmt je huis het meest op als je ramen op het oosten of westen hebt, omdat de zon daar laag staat. Een raam op het zuiden is minder problematisch, omdat de zon daar ’s middags juist heel hoog staat – en dus niet recht naar binnen schijnt.
Een stukje hoger
Hetzelfde geldt voor het juiste stukje grond. We kunnen dijken bouwen tot we erbij neer vallen, maar we kunnen ook wat vaker kiezen om hoog te wonen. De gemiddelde rustzoekende Veluwebewoner zal daar niet bepaald blij mee zijn, maar het is eigenlijk heel onlogisch dat we massaal in de lager gelegen regio’s zitten.
Hergebruik van water
Ook blijft het natuurlijk een idioot gegeven dat half Limburg onder water staat, terwijl op hetzelfde moment in Soesterberg een brand niet kon worden geblust vanwege een tekort aan water. De zon kunnen we gebruiken om energie op te wekken, maar ook de regenval kunnen we voor ons laten werken.
Om dat op te lossen moeten we wel structureel anders gaan bouwen. Zoals
TNO schrijft in hun ‘Factsheet Climate Proof Cities’: “Gebouwen kunnen ook worden ingezet om water te bergen of af te voeren. Door het opvangen en benutten van regenwater (bijvoorbeeld in een zak in de kruipruimte) kan wateroverlast worden voorkomen.”
Korte versus lange termijn
TNO benoemt ook nog even dat we juist niet meer moeten gaan koelen of verwarmen, want dat is minder goed voor het klimaat. Liever geen airco dus. De vraag is of zo’n oproep handig is. Simpel gesteld: als je het nu heet hebt en niet even je hele huis kan verbouwen, koop je niets voor een mooie toekomst.
Je zou ook kunnen zeggen: gelukkig hebben we op de korte termijn airco. Dan kunnen we het hoofd tenminste koel houden, in plaats van steeds te blijven hangen in het vingertjes wijzen. Want dat hebben we misschien wel het hardste nodig, als we met die extreme omstandigheden goed om willen gaan. Dan kunnen we hopelijk eindelijk aan de slag met al die goede ideeën.