Tentoonstelling kunst uit Noord-Nederland

Foto: Museum Flehite

Kunstenaar Hendrik Werkman (1882- 1945) werd in de Tweede Wereldoorlog, drie dagen voor de bevrijding van Groningen, gefusilleerd door de Duitsers. In het jaar dat Nederland 75 jaar vrijheid viert, herdenkt Museum Flehite hem met een expositie waarin o.a. zijn kleurrijke ‘druksels’ worden getoond. Daarnaast is er werk te zien van diverse andere Noord-Nederlandse kunstenaars. Bijna alle werken in de expositie zijn afkomstig uit de collectie Niemeijer – Hidding. Voor het eerst wordt deze privéverzameling museaal getoond.

Het echtpaar Niemeijer – Hidding uit Noordhorn heeft in de afgelopen decennia een waardevolle collectie kunst bijeengebracht van kunstenaars uit Noord-Nederland, veelal aangesloten bij het bekende kunstenaarscollectief De Ploeg. In de collectie zijn werken opgenomen van o.a. Johan Dijkstra (1896 – 1978), Jan Altink (1885-1971), Abe Kuipers (1918-2016) en Jan Wiegers (1893-1959). Maar ook hedendaags realisme van kunstenaars als Douwe Elias en Siemen Dijkstra maakt onderdeel uit van de collectie, evenals het bij keramiekverzamelaars gewilde aardewerk van het Groningse merk Adco.
Als telg uit een drukkersfamilie heeft verzamelaar Piet Niemeijer veel belangstelling voor grafisch werk. Dit is af te lezen aan de collectie, die veel houtsnedes en enkele etsen omvat. Belangrijk in de verzameling zijn ook de unieke druksels van Hendrik Werkman.

H.N. Werkman

Hendrik Nicolaas Werkman begon zijn carrière als drukker. Hij had in eerste instantie een grote drukkerij, maar door zakelijke tegenvallers moest hij die verkopen. Hij begon opnieuw, met een kleine drukpers op de zolder van een pakhuis aan het Lage der A in Groningen. Vanaf 1917, na het overlijden van zijn eerste vrouw, begon Werkman met schilderen en werd hij lid van de Groninger kunstenaarsvereniging De Ploeg. Hij nam niet alleen deel aan activiteiten en exposities van De Ploeg, maar verzorgde ook het drukwerk voor de vereniging, waaronder affiches, uitnodigingen en catalogi. Op de zolder van het pakhuis ontdekte Werkman de mogelijkheden van de drukpers als artistiek uitdrukkingsmiddel. Daar ontstonden de voor hem zo kenmerkende ‘druksels’: eenvoudige, kleurrijke verbeeldingen met een grote zeggingskracht. Museum Flehite toont er bijna veertig uit de collectie van Piet en Janny Niemeijer – Hidding.
Door bemiddeling van Willem Sandberg, in die tijd conservator en later directeur van het Stedelijk Museum in Amsterdam, kreeg Werkman vlak voor de oorlog landelijke erkenning met een solotentoonstelling in het Stedelijk Museum. Op 10 april 1945, drie dagen voor de bevrijding van Groningen, werd Werkman doodgeschoten door de Duitsers. In de herfst van datzelfde jaar bracht Sandberg met de tentoonstelling ‘H. N. Werkman drukker-schilder’ een indrukwekkende hommage aan de vermoorde kunstenaar. Het was tevens het begin van een reeks tentoonstellingen over Werkman in het buitenland.

Kunst in privébezit

De tentoonstelling Kunst uit Noord-Nederland – Werkman e.v.a, collectie Niemeijer- Hidding, past in de lijn van presentaties van kunst in privébezit, die Museum Flehite sinds 2007 heeft ingezet. Het museum toonde in het afgelopen decennium selecties uit de collecties van de echtparen Kamerbeek, Van Vliet, Van de Haterd, Verhage, Van Schaik, Roetgering en van Ger Fransen en Wim van der Meer.

Bij de tentoonstelling verschijnt een gelijknamige publicatie van de hand van Onno Maurer, directeur van Museum Flehite. Het boek is vanaf 9 februari verkrijgbaar in de winkel van het museum en kost € 14,90.

De tentoonstelling is te zien van 9 februari t/m 5 mei 2020.